ETOS SKOLE

Kvalitet rada skole u podrucju odnosa u skoli - etos skole

 

Direktor skole,Branko Rasovic, je na obuci direktora, koje je organizovalo Ministarstvo prosvjete i nauke,uradio rad na temu Etos skole.

 

 
KVALITET RADA ŠKOLE
U PODRUČJU ODNOSA U ŠKOLI - ETOS ŠKOLE



MENTOR:mr Zoran Lalović

KANDIDAT:Branko Rašović


OŠ “ZARIJA VUJOŠEVIĆ“
MATAGUŽI
2008.

 

 

1. Šta je samoevaluacija?


 

 

Samoevaluacuja škole je novi pristup, koji se, uz eksternu evaulaciju ishoda obrazovanja, smatra najvažnijim mehanizmom za unapređivanje kvaliteta obrazovanja. Cilj samoevaluacije je objektivno utvrđivanje i stalno unapređivanje kvaliteta rada. Samoevaluacija je instrument za jačanje škole i unapređivanja kvaliteta obrazovanja iznutra i odozdo. Osnovna ideja samoevaluacije je da je škola zajednica i da ona sama najbolje može odgovoriti na tri pitanja:

 

- Kakva smo mi škola ?
- Kako to znamo?
- Što možemo učiniti da budemo još bolji?

 

Samoevaluacija je skup objektivno utvrđenih podataka, prikupljenih iz različitih izvora i donesenih na osnovu unaprijed dogovorenih pokazatelja – indikatora kvaliteta. U procesu utvrđivanja kvaliteta rada škole treba da se uključe svi koji učestvuju, ili su zainteresovani za rad i za kvalitet rada škole. Na sva ova pitanja treba da odgovore: rukovodioci škole, nastavnici, učenici i roditelji. Na osnovu utvrđenih prednosti i slabosti, škola sama planira mjere za poboljšanje i unapređivanje kvaliteta obrazovanja. Ciljevi samoevaluacije su:

 

- da objektivno utvrdimo sta je dobro u školi i da to podržimo;
- da objektivno utvrdimo šta nije dobro u školi i da to popravimo;
- da se javnosti predstavimo onim što dobro radimo i da preuzmemo odgovornost za ono sto treba popraviti;
- da sami upravljamo svojim razvojem;
- da vlastiti razvoj i razvoj škole planiramo na osnovu objektivno utvrdjenih činjenica.

 

Da bi škola odgovorila na ova pitanja potrebno je da izvrši samoevaluaciju, da utvrdi svoje prednosti, svoje nedostatke i svoje razvojne mogućnosti, te da na osnovu toga odredi svoje prioritete i ciljeve razvoja.. Akcioni plan samoevaluacije podrazumijeva sljedeće korake:

 

- Određuje se tim za samoevaluaciju – ko će biti zadužen da u školi sprovede samoevaluaciju,
- Utvrđuju se područja kvaliteta – odlučiti šta će se posmatrati i procjenjvati u školi,
- Definisati indikatore kvaliteta - odrediti šta znači kvalitet, a šta znači odsustvo kvaliteta,
- Odrediti izvore podataka – od koga i kako prikupiti podatke.
- Izraditi instrumente za prikupljanje podataka, upitnike, protokole, skale, procjene, testove…,
- Prikupiti i obraditi podatke,
- Napisati i u kolektivu prodiskutovati izvještaj,
- Izraditi Razvojni plan škole.

 

Sanoevaluacija škole se vrši u okviru određenih područje. Osnovna područja utvrđivanja kvaliteta su:

 

- Postignuća u znanju i vještinama učenika škole,
- Kvalitet nastave i učenja u školi,
- Kvalitet planiranja aktivnosti škole,
- Upravljanje i rukovođenje školom,
- Podrška razvoju učenika,
- Etos škole
- Saradnja škole sa roditeljima, lokalnom zajednicom i drugim ustanovama
- Bezbijednost u školi.

 

 

2. PREDMET ISTRAŽIVANJA

 

Kao opšte kriterije kvaliteta rada škole u području međuljudskih odnosa, što je predmet našeg istraživanja, mogu se definisati sljedeći:

 

- Procjena opšte atmosfere u školi,
- Procjena homogenosti radnog kolektiva i organizovanja rada,
- Procjena etičke, višenacionalne tolerancije i uvažavanja ličnosti,
- Procjena ostvarenog jedinstva i međusobnog poštovanja svih zaposlenih,
- Procjena zastupljenosti tolerancije i saradnje i kod ucenika i nastavnika,
- Procjena stepena međusobne saradnje svih učenika u vaspitno-obrazovnom procesu i njihov doprinos višem nivou pedagoške interakcije.

 

U užem smislu pod etosom zajednice podrazumijevaju se odnosi: učenik – učenik, nastavnik – učenik, nastavnik – nastavnik, zaposleni – uprava itd. Etos zajednice (škole) podrazumijeva međusobnu saradnju između učenika, učenika i nastavnika, saradnju nastavnika, podrazumijeva demokratske odnose, poštovanje pravila, ravnoprvnost. Da bismo utvrdili da je etos škole dobar on mora da zadovoljava sljedeće uslove:

 

- Odnos učenik – učenik podrazumijeva saradnju među učenicima, međusobno pomaganje, timski rad, ali i jedno zdravo nadmetanje.

 

- Što se tiče odnosa nastavnik – učenici u nastavno-vaspitnom procesu, on se tokom razvoja mijenjao i zavisno od društvenih uslova i gledanja na školu i tokom razvoja mijenjao i zavisno od društvenih uslova i gledanja na školu i dijete. Tako se na dijete gledalo samo kao na objekat nastavnog i vaspitnog rada. Odnos nastavnika bio je krajne autoritativan, a često grub, i surov, pa su između nastavnika i učenika najčešce vladali strah i nepovjerenje. U današnje vrijeme učenik se smatra subjektom nastavno-vaspitnog procesa. Ističe se potreba međusobnog povjerenja, ljubavi i iskrenosti. Zahtijeva se aktiviranje učenikovih snaga i njegove samostalnosti. Učeniku se ne priznaje samo formalno da je subjekt vaspitnog procesa i da se njegova ličnost poštuje, već mu se i omogućava da stvarno aktivno učestvuje u životu škole i u radu na sopstvenom obrazovanju i vaspitanju učešcem u upravljanju školom i uticanjem na rad škole, prvo, preko Odjeljenjske zajednice, a onda preko Zajednice učenika škole. Nastavnik i učenik su saradnici, a oblici i vidovi te saradnje zavise od uzrasta učenika.

 

- Odnos nastavnik-nastavnik podrazumijeva međusobnu saradnju nastavnika, partnerske odnose, međusobno ispomaganje, dogovaranje, poštovanje, saradnju nastavnika stručnih aktiva u cilju boljeg i kvalitetnijeg izvođenja nastave.

 

Kao posebne kriterije za utvrđivanje kvaliteta u području međuljudskih odnosa definisali smo sljedeće:

 

- Kako škola podržava uspješnu radnu atmosferu,
- Postupci stvaranja uslova za etičko, višenacionalno i profesiuonalno njegovanje zaposlenih,
- Koliko se izgrađuje povjerenje u osoblje škole, osjećaj identiteta i samopouzdanja kod učenika,
- Kakva je disciplina učenika i međusobni odnosi učenika, nastavnika i ostalog osoblja,
- Kako utiču pohvale, nadzor i vaspitne mjere na razvoj ličnosti učenika,
- Kako utiče stručni aktiv na kvalitet rada i odnos među nastavnicima,
- Kakav je kvalitet i obim uticaja pedagoško-psihološke službe u radu sa nastavnicima i učenicima,
- Kakav je kvalitet i obim saradnje uprave škole, pedagoško-psihološke službe sa nastavnicima i učenicima,
- Evidentan je uspješan oblik saradnje uprave škole, pedagoško-psihološke službe sa nastavnicima i učenicima,
- Dobro je isplaniran realizovan instruktivan rad, pedagoško-psihološke službe sa nastavnicima i učenicima,
- Disciplinski problemi se uspješno rješavaju u okviru odjeljenjske zajednice i uz stručnu pomoć, pedagoško-psihološke službe,
- Stručni aktivi posvećuju pažnju pedagoškom i stručnom usavršavanju nastavnika i saradničkom odnosu u stručnoj korelaciji,
- Povoljna klima i otvorenost za saradnju doprinose napredovanju učenika u skladu sa njihovim mogućnostima, a međusobni odnos nastavnika i učenika počiva na dobroj saradnji.

 

Kao indikatore (pokazatelje) kvaliteta rada škole utvrdilo smo:

 

Zadovoljava ako je:

 

- opšta atmosvera u školi okarakterisana zadovoljavajućim interpersonalnim odnosima, u duhu uvažavanja različitosti u pogledu nacionalnih i kulturoloških specifičnosti;
- zadovoljavajuća atmosvera u školi omogućava pravilna ravnomjerna podjela poslova za sve učesnike u vaspitno obrazovnom procesu;
- duh tolerancije, prijateljstva i kulture dijaloga na zadovoljavajuci način utiču na radnu atmosferu u školi;
- Godišnji program rada škole na zadovoljavajući način tretira strategiju partnerstva i saradnje sa roditeljima i lokalnom sredinom;
- saradnja uprave škole pedagoško-psihološke službe, nastavnika, učenika i roditelja na zadovoljavajućem nivou;
- zadovoljavajuće isplaniran i realizovan instruktivan rad pedagošk –psihološke službe sa nastavnicima i učenicima;
- stručni aktivi posvećuju zadovoljavajuću pažnju pedagoškom i stručnom usavršavanju nastavnika;
- zadovoljavajuća otvorenost za saradnju omogućava napredovanje učenika u skladu sa njihovim mogućnostima.

 

Ne zadovoljava ako:

 

- opštu atmosferu u školi karakteriše interpersonalni odnos koji ne uvažava u dovoljnoj mjeri različitosti prema polu, uzrastu, specijalnim potrebama učenika, nivou obrazovanja, nacionalnim i kulturološkim potrbama i specifičnostima učenika;
- raspodjela poslova na sve učesnike u vaspitno-obrazovnom procesu nije urađena prema njihovim mogućnostima, pa usporava lično i kolektivno napredovanje;
- duh tolerancije, prijateljstva i kulture dijaloga nije zadovoljajući.

 

Izvori za prikupljanje podataka i proučavanje zajedništva u školi mogu biti:

 

- Godišnji plan rada škole,
- odjeljenjske knjige,
- zapisnici sa sjednica stručnih organa škole,
- dokumentacija pedagoško-psihološke službe,

 

 

3. UZORAK I METODE ISTRAŽIVANJA

 

 

Istraživanje je obavljeno na uzorku od 80 učenika, 40 roditelja i 20 nastavnika osnovne škole. U istraživanju su korišćeni sljedeći instrumenti:
 

- Upitnik za učenike,
- Upitnik za nastavnike,
- Upitnik za roditelje.
 

Rezultati su obrađeni na nivou frekvencija i procenata.

 

 

4. REZULTATI ISTRAŽIVANJA

 

 

4.1. Mišljenje učenika o međuljudskim odnosima u školi

 

Analizom upitnika za učenike dobili smo rezultate procjene situacije u školi od strane učenika, o kvalitetu odnosa između učenika i nastavnika, između ostalog, ispitan je međuljudski odnos. Odgovori učenika na pitanja koja se odnose na oblast međuljudskih odnosa analizirani su uz komentar i predstavljeni tabelarno.

 

- Nastavnici nas u toku nastave podstiču na razmišljanje i iznošenje vlastitih ideja, iskustava, stavova:
 

 

Tabela 1
Razred da             uglavnom da uglavnom ne ne ukupno        
Ukupno 68 (85%) 12 (15%)     /              / 80 (100%)


 

 

Iz tabele 1 se vidi da se većina učenika opredijelila za stav “da” 68(85%), a za stav “uglavnom da” opredjelilo se 12 (15%) učenika, što znači da nastavnici podstiču slobodu izražavanja.

 

- Nastavnicima uvijek možemo postaviti pitanja u vezi sa izučavanim sadržajem:
 

 

Tabela 2
Razred da                  uglavnom da uglavno ne              ne ukupno      
Ukupno 62 (77,5%) 12 (15%) 6 (7,5%)   / 80 (100%)


 

-Iz tabele 2 učenici su se složili sa ovim iskazom, tako da 62 (77,5%) učenika se u potpunosti slaže, 12 (15%) je reklo “uglavnom da” i samo njih 6 (7,5%) učenika se izjasnilo sa “uglavnom ne”.
 

- Nastavnici nas podstiču na samostalan i kreativan rad:

 

Tabela 3
Razred da              uglavnom da uglavnom ne ne ukupno       
Ukupno 68 (85%) 8 (10%) 4 (5%)   / 80 (100%)

 

Učenici prema ovom iskazu su se izjasnili da ih nastavnici podstiču na samostalan i kreativan rad jer se 68 (85%) ispitanih učenika izjasnilo stavom “da”, 8 (10%) sa stavom “uglavnom da” i 4 (5%) ispitanika sa “uglavnom ne “ što može da se vidi iz gore navedene tabele 3.

 

- Nastavnici prilagođavaju zadatke i organizuju aktivnosti vodeći računa o našim potrebama i sposobnostima:

 

Tabela 4
Razred da              uglavnom da uglavnom ne ne ukupno       
Ukupno 60 (75%) 20 (75%)       /   / 80 (100%)

 

Ovaj iskaz je takođe pozitivno potvrđen od strane učenika, tako da, od ukupnog broja ispitanih učenika, njih 60 (75%) imalo je stav “da” i njih 20 ili (25%) stav “uglavnom da”. Niko od učenika nije imao stav “ne” prema ovoj tvrdnji.

 

- Ocjene nam se saopštavaju javno i na vrijeme:

 

Tabela 5
Razred da              uglavnom da uglavnom ne ne ukupno       
Ukupno 60 (75%) 20 925%)     /  / 80 (100%)

 

Kao i sa predhodnim iskazom, što se vidi iz tabele 5, učenici su potvrdili stav i složili da se ocjene saopštavaju javno i na vrijeme.

 

- Nastavnici nas informišu i podstiču da se uključimo u rad slobodnih aktivnosti:

 

Tabela 6
Razred da              uglavnom da                    uglavnom ne ne           ukupno        
Ukupno 60 (75%) 10 (12,50%) 6 (7,5%) 4 (5%) 80 (100%)

 

Iz tabele 6 može da se vidi da postoje podijeljena mišljenja među učenicima, ali, ipak, većina njih je pozitivno ocijenila iskaz, tako se 60 (75%) učenika izjasnilo sa “da”, 10 (12,5%) sa “uglavnom da”, 6 (7,5%) sa “uglavnom ne”, dok se 4 (5%) učenika izjasnilo sa “ne” prema ovom iskazu.

 

- U školi smo upoznati sa svojim pravima i obavezama:

 

Tabela 7
Razred da               uglavnom da uglavnom ne ne ukupno       
Ukupno 72 (90%) 8 (10%)       /  / 80 (100%)

 

Kao što se vidi iz tabele 7 većina ispitanih učenika je pozitivno odgovorilo i smatra u 90% slučajeva da su upoznati sa pravima i obavezama, dok 8 ili (10%) ispitanih učenika je odgovorilo sa “uglavnom da” na zadati iskaz. Negativnih izkaza među ispitanim učenicima nije bilo.

 

- Nastavnici uvažavaju naše mišljenje i ideje i onda kada su u suprotnosti sa njihovim:

 

Tabela 8
Razred da              uglavnom da uglavnom ne ne             ukupno       
Ukupno 44 (55%) 28 (35%) 6 (7,5%) 2 (2,5%) 80 (100%)

 

Iskazi pokazuju da je podijeljeno mišljenje među ispitanim učenicima, ali, ipak, je većina njih odgovorilo pozitivno 44 (55%) sa “da”, 28 (35%) sa “uglavnom da”, 6 (7,5%) sa “uglavnom ne” i 2 (2,5%) učenika se izjasnilo sa “ne” prema ovom iskazu.

 

- U školi se njeguje međusobna saradnja:

 

Tabela 9
Razred da               uglavnom da uglavnom ne ne ukupno       
Ukupno 62 (77,55) 16 (20%) 2 (2,5%)  / 80 (100%)

 Veći broj ispitanih učenika tvrdi da je važno da škola podstiče međusobno pomaganje i solidarnost među učenicima. Iz tabele 9 se vidi da se 62 (77,5%) složilo sa tvrdnjom, njih 16 (20%) je reklo “uglavnom da” i 2 (2,5%) se opredijelilo za “uglavnom ne”.


-U školi se njeguje međusobna saradnja nastavnika i učenika:

 

Tabela 10
Razred da              uglavnom da                  uglavnom ne ne ukupno       
Ukupno 60 (75%) 18 (22,5%) 2 (2,5%)   / 80 (100%)


 

 

Možemo biti zadovoljni ovako pozitivnom procjenom odnosa na svim relacijama. Uglavnom su se ispitani učenici izjasnili sa stavom “da” 60 (75%), sa “uglavnom da” 18 (22,5%), sa stavom “uglavnom ne” samo 2 ili (2,5%) učenika, dok se niko od učenika nije složio sa istom.

- Na nekim časovima se događaju i konflikti (sukobi – svađe):
 

 

Tabela 11
Razred da             uglavnom da                  uglavnom ne                  ne                   ukupno       
Ukupno 8 (10%) 12 (15%) 18 (22,5%)  42(52,5%) 80 (100%)

 

Odgovori ispitanih učenika pokazuju da se sukobi između učenika na časovima ne dešavaju. Tako je 8 (10%) učenika dala odgovor “da” na postavljenu tvrdnju, 12 (15%) je reklo “uglavnom da”, 18 (22,5%) je reklo “uglavnom ne” i 42 učenika ili se izjasnilo sa “ne”, što se vidi iz prikazane tabele 11.

 

- Ponašanje učenika u školi je pristojno:

 

Tabela 12
Razred da             uglavnom da uglavnom ne ne            ukupno      
Ukupno 40 (50%) 24 (30%) 8 (10%) 8 (10%) 80 (100%)

 

 

Procenat od 50% ispitanih slaže se sa ovim iskazom. Uglavnom pozitivno mišljenje o ovom iskazu imali su učenici svih razreda. Sa “uglavnom da” odgovorilo je 24 (30%) učenika, 8 (10%) učenika odgovorilo je sa “uglavnom ne”, dok su sa istim procentom odgovorili ispitani učenici sa stavom “ne”.

Zaključak:

Moglo bi se reći da je polovina i više ispitanih učenika zadovoljna međuljudskim odnosima u školi. Istraživanje obavezuje školu da razvojnim planom omogući potpuno ravnopravnu participaciju učenika u svim segmentima rada škole, osavremeniti rad škole, sa ciljem jačanja komunikacijskih vještina i osposobljavanja za pokretanja samostalnih akcija učenika.

4. 2. Mišljenje roditelja o međuljudskim odnosima u skoli

Upitnik za roditelje sadrži tri oblasti:

1) uključivanje roditelja u život i rad škole,
2) znanja koja postižu učenici škole,
3) etos, kulturu škole.

U izabranim oblastima sagledali smo i vrednovali sledjeće pokazatelje i dali kraći komentar za svaki odgovor na postavljene pretpostavke. U ovom slučaju biće predstavljeni komentari za ključnu oblast – etos škole, koja se dovodi u direktnu vezu sa temom rada.

- Moje dijete voli da ide u školu:

 

Tabela 13
Roditelj uopste ne uglavnom ne uglavnom da u potpunosti da ukupno        
Ukupno       /        / 18 (45%) 22 (55%) 40 (100%)

 

 

Djeca vole da idu u školu, što pokazuju i ukupni rezultati za sve ispitane roditelje jer, kao što se vidi iz tabele, niko se od roditelja nije se izjasnio za stav “uopšte ne” i “uglavnom ne”, dok je 18 (45%) zauzelo stav “uglavnom da” i 22 (55%) odgovorilo je sa “u potpunosti da”.

- U školi se moje dijete osjeća prihvaćeno od strane svih nastavnika škole:

 

Tabela 14
Roditelj uopste ne uglavnom ne uglavnom da u potpunosti da ukupno       
Ukupno      /         / 20 (50%) 20 (50%) 40 (100%)



Kada je u pitanju ova tvrdnja, svi ispitani roditelji su se opredijelili prema pozitivnom dijelu tvrdnje. Tako je 20 (50%) ispitanika jednako izjasnilo sa “uglavnom da“ i “u potpunosti da”.

- Moje dijete ima mnogo drugova i drugarica:

 

Tabela 15
Roditelj uopste ne uglavnom ne uglavnomda u potpunosti da ukupno        
Ukupno     /         / 26 (65%) 14 (35%) 40 (100%)

 

 

I u ovoj tvrdnji je isto kao i u predhodnim pa su izbori roditelja uglavnom na pozitivnoj strain. Tako je ova tvrdnja od strane roditelja u potpunosti potvrđena.

- Prema mojim saznanjima, ponašanje učenika u školi je odgovorno i u skladu sa pravilima škole:

Tabela 16
Roditelj uopste ne uglavnom ne uglavnom da u potpunosti da ukupno         
Ukupno      /        / 24 (60%) 16 (40%) 40 (100%)

 

 

 

Skoro svi ispitani roditelji pozitivno su se izjasnili o ovoj tvrdnji. 24 (60%) ispitanih roditelja smatra da je ponašanje učenika u školi, uglavnom, u skladu sa propisanim pravilima škole, dok 16 (40%) je reklo “u potpunosti da”.

- Nastavnici poštuju prava učenika i prema njima se odnose sa poštovanjem i razumijevanjem:

 

Tabela 17
Roditelj uopste ne uglavnom ne uglavnom da u potpunosti da ukupno       
Ukupno       /         / 30 (75%) 10 (25%) 40 (100%)

 

 

Roditelji, uglavnom, smatraju da se u školi njeguje i poštuje učenik. Tako je 30 (75%) ispitanih roditelja odgovorilo sa “uglavnom da” i 10 (25%) je zauzelo pozitivan stav kada je ova tvrdnja u pitanju.

- Prema mojim saznanjima, među zaposlenima u školi vladaju poštovanje i razumijevanje:

 

Tabela 18
Roditelj uopste ne uglavnom ne uglavnom da u potpunosti da ukupno      
Ukupno      /         / 24 (60%) 16 (40%) 40 (100%)

 

 

I prema ovoj tvrdnji, kao i prema predhodnim, roditelji su se pozitivno opredijelili. Kao što se vidi iz tabele 6, 24 (60%) ispitanih roditelja se opredijelilo za”uglavnom da” i 16 (40%) za stav “u potpunosti da”.

 

- Ponosan sam što moje dijete ide baš u ovu školu:

 

Tabela 19
Roditelj uopste ne uglavnom ne uglavnom da u potpunosti da ukupno      
Ukupno      / 2 (5%) 8 (20%) 30 (75%) 40 (100%)

 



 

Kao u prvoj tvrdnji, gdje smo rekli da djeca vole da idu u školu, roditelji su se izjasnili pozitivno i situacija je sledjeća: 2 (5%) od ispitanih roditelja se izjasnilo sa “uglavnom ne”,”uglavnom da” izjasnilo se 8 (20%) roditelja i 30 (75%) je reklo “u potpunosti da”.

Zaključak

Roditelji su, uglavnom, zadovoljni sa očekivanjima koje im škola pruža. Ispitani roditelji smatraju da je, uglavnom, važno njegovati u školi međusobnu saradnju i razumijevanje. Pozitivno su opredjeljeni roditelji i smatraju uglavno važnim blagovremeno upoznavanje sa pravilima ponašanja ucenika u školi. Roditelji doživljavaju školu pozitivno jer praksa ukazuje da, kao škola izlazimo u susret očekivanjima učenika, te stoga i s ponosom šalju svoju djecu u našu školu.

4. 3. Mišljenje nastavnika o međuljudskim odnosima u školi

Kada je u pitanju tema rada izdvojena su sledjeća pitanja, a dobijeni rezultati izgledaju ovako:

1. Saradnja među grupama i pojedincima se cijeni.
2. Poznajem i razgovaram sa većinom osoblja i van moje uže radne grupe.
3. U našoj školi se ohrabruje postavljanje pitanja.
4. Rukovodstvo je vrlo otvoreno kada su u pitanju važne teme škole.
5. Na vrijeme dobijem sve informacije koje se tiču mene i mog posla.
6. Informacije i ideje se slobodno dijele među osobljem i grupama.
7. Moje mišljenje se traži, sluša i vrednuje.
8. Redovno koristimo sastanke da podijelimo informacije i čujemo jedni druge.
9. Povjerenje/povjerljivost među osobljem je na nivou.

 

Tabela 20
Tvrdnja nikada     rijetko      ponekad uglavnom uvijek        ukupno      
1. 1 (5%) 2 (10%) 3 (15%) 6 (30%) 8 (40%) 20 (100%)
2.     / 1 (5%) 4 (20%) 5 (25%) 10 (50%) 20 (100%)
3. 1 (5%) 1 (5%) 4 (20%) 6 (30%) 8 (40%) 20 (100%)
4. 1 (5%) 1 (5%) 6 (30%) 4 (20%) 8 (40%) 20 (100%)
5. 1 (5%)    /      / 9 (45%) 10 (50%) 20 (100%)
6. 1 (5%) 1 (5%) 4 (20%) 7 (35%) 7 (35%) 20 (100%)
7. 1 (5%) 2 (10%) 3 (15%) 9 (45%) 5 (25%) 20 (100%)
8. 1 (5%) 3 (15%) 4 (20%) 10 (50%) 2 (10%) 20 (100%)
9. 1 (5%) 4 (20%) 2 (10%) 6 (30%) 7 (35%) 20 (100%)

 

Zaključak

 

Iz ovie tabele može da se uoči da se nastavnici slažu sa odabranim tvrdnjama iz upitnika. Konstatujemo prisutnost više jakih, nego slabih strana, procjenjujući da postojeće slabosti koje nijesu alarmantne, ipak, umanjuju ukupan kvalitet rada škole i poželjno ih je otklanjati u kontinuitetu.

 

Kada je u pitanju prva odabrana tvrdnja rezultati izgledaju ovako :1(5%) nastavnika se izjasnilo sa “nikada“, 2(10%) nastavnika su rekla “rijetko”, 3(15%) “ponekad”,6(30%) “uglavnom” i 8(40%) “uvijek”.
U drugoj tvrdnji odgovori nastavnika su sledjeći: 1(5%) se izjasnilo sa “rijetko”, 4(20%) “ponekad”, 5(25%) “uglavnom” i 10(50%) “uvijek”.
Treća tvrdnja je naišla na odobravanje od strane nastavnika: 1(5%) nastavnika se izjasnilo sa “nikad” i “rijetko”, 4(20%) sa “ponekad”, 6(30%) sa “uglavnom” i 8(40%) sa uvijek.
Prema četvrtoj tvrdnji 1(5%) nastavnika se izjasnilo sa “nikada” i “rijetko”, 6(30%) sa “ponekad”, 4(20%) sa “uglavnom” i 8(40%) sa “uvijek”.
Na pitanje: “Da li na vrijeme dobijaju informacije koje se tiču njih i njihovog posla”, nastavnici su se izjasnili ovako: 1(5%) sa “nikada”, 9(45%) sa “uglavnom” i 10 (50%) sa “uvijek”. U šestoj tvrdnji 1(5%) se izjasnilo sa “nikada” i “rijetko”, 4(20%) “ponekad”, 7(35%) “uglavnom” i “uvijek”.
Sa sedmom tvrdnjom se, uglavnom, slaže većina nastavnika.
Sa osmom tvrdnjom se, takođe uglavnom, slaže veći broj nastavnika. Sa devetom tvrdnjom 13 (65%) nastavnika je pozitivno orijentisano prema njoj.

 

Na osnovu mišljenja nastavnika u školi, možemo zaključiti da se saradnja među grupama i pojedincima cijeni, da nastavnici međusobno komuniciraju i van radne organizacije, da se u školi ohrabruje postavljanje pitanja, da je rukovodstvo uvijek otvoreno za saradnju, da nastavnici uvijek na vrijeme dobijaju informacije, da se ideje slobodno dijele među osobljem i grupama, mišljenje nastavnika se traži, sluša i vrednuje, u školi se, uglavnom, redovno koriste sastanci kako bi se podijelile informacije i kako bi jedni druge saslušali. Međuljudski odnosi, povjerenje, povjerljivost u kolektivu su na zavidnom nivou, što pokazuju i rezultati iz gore navedene tabele.

 

ZAKLJUČCI ISTRAŽIVANJA

 

Na osnovu izloženog iz prethodnih upitnika koji su urađeni sa roditeljima, učenicima i nastavnicima, može se zaključiti da je radna atmosfera u školi prijatna, među zaposlenima vladaju partnerski i korektni odnosi. Nastavnici poštuju prava učenika i prema njima se odnose s uvažavanjem i razumijevanjem. Kod nastavnika, gdje vlada radna atmosfera, učenici su disciplinovani, osjećaju se slobodno i odgovorno se odnose prema svojim obavezama.
Na osnovu upitnika koji su urađeni može se zaključiti da je opšta atmosfera u školi zadovoljavajuća, da se njeguju interpersonalni odnosi kojima se zadovoljavaju i uvažavaju različitosti u pogledu uzrasta, pola, specijalnih potreba učenika, nivoa obrazovanja, kao i socijalnih, nacionalnih i kulturoloških specifičnosti. Na kvalitetnu radnu atmosferu u školi utiče duh tolerancije, prijateljstva i kulture dijaloga.
Jedino što treba unaprijediti je saradnja sa roditeljima, kako individualno sa pojedincima, tako i kolektivna saradnja preko roditeljskih sastanaka i Savjeta roditelja.

 

 

 

LITERATURA

 

1. Pedagogija, Časopis Saveza pedagoških društava Jugoslavije, br. 3, 2002.
2. Vaspitanje i obrazovanje, Časopis za pedagošku teoriju i praksu, br. 2, 2006.
3. Vaspitanje i obrazovanje, Časopis za pedagošku teoriju i praksu, br. 4, 2001.
4. Vilotijević, M.: Vrednovanje pedagoškog rada škole, Naučna knjiga, Beograd,1992.
5. Naša škola, Zbornik radova direktora - prva knjiga, Podgorica, 2007.